เครือเจริญโภคภัณฑ์ ร่วมกับ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เดินหน้าต่อยอดงานวิจัยจาก “ไม้พังแหร” หนึ่งในไม้พี่เลี้ยงกาแฟในพื้นที่ โครงการซีพีความดี “สบขุ่นโมเดล” จังหวัดน่าน สู่การพัฒนาวัตถุดิบและบรรจุภัณฑ์กระดาษจากเศษไม้ที่เหลือจากการดูแลพื้นที่ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการใช้ทรัพยากรตามแนวคิดเศรษฐกิจหมุนเวียน ลดการเกิดขยะ และสร้างมูลค่าเพิ่มจากกระบวนการฟื้นฟูพื้นที่ โดยผลงานได้รับ รางวัลระดับเหรียญทองจาก International Invention, Innovation and Technology Exhibition (ITEX) 2025 ณ สหพันธรัฐมาเลเซีย ด้านสิ่งแวดล้อม และสะท้อนศักยภาพของการนำองค์ความรู้จากงานวิจัยและพื้นที่จริงมาพัฒนาเป็นนวัตกรรมเพื่อความยั่งยืน
“ไม้พังแหร” เป็นหนึ่งในไม้พี่เลี้ยงที่มีบทบาทต่อการฟื้นฟูพื้นที่ปลูกกาแฟในสบขุ่นโมเดล โดยช่วยสร้างสภาพแวดล้อมและระบบนิเวศที่เหมาะสมต่อการเติบโตของกาแฟ ขณะเดียวกันไม้พังแหรที่นำมาต่อยอดในงานวิจัยมีอายุประมาณ 3–5 ปี สูงราว 12–15 เมตร และให้ผลผลิตเยื่อประมาณ 50% โดยมีศักยภาพในการกักเก็บคาร์บอนเฉลี่ยประมาณ 190 กิโลกรัมคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า (kgCO2eq) สะท้อนถึงบทบาทของไม้พี่เลี้ยงที่นอกจากสนับสนุนการฟื้นฟูพื้นที่แล้ว ยังมีศักยภาพในการดูดซับและกักเก็บคาร์บอนในพื้นที่อีกด้วย
เมื่อไม้พังแหรเติบโตและเสื่อมสภาพจากการทำหน้าที่เป็นไม้พี่เลี้ยง ส่วนของต้นไม้ที่เหลือจากการดูแลพื้นที่จึงถูกนำเข้าสู่กระบวนการวิจัยและพัฒนา เพื่อใช้เป็นวัตถุดิบทางเลือกสำหรับผลิตบรรจุภัณฑ์กระดาษ เป็นการนำทรัพยากรกลับมาใช้ประโยชน์ต่อแทนการปล่อยให้กลายเป็นวัสดุเหลือทิ้ง สอดคล้องกับแนวคิด เศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular Economy) ขณะที่บรรจุภัณฑ์ที่พัฒนาขึ้นสามารถย่อยสลายได้ตามธรรมชาติ ช่วยลดปริมาณขยะสะสมและลดการใช้ทรัพยากรใหม่ในการผลิต
การวิจัยและพัฒนานวัตกรรมดังกล่าวริเริ่มโดยมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ตั้งแต่ปี 2567 นำโดย ผศ.ดร.ทิวธวัฒ นาพิรุณ พร้อมด้วยคณาจารย์ทีมวิจัยด้านเทคโนโลยีชีวภาพพืช ได้แก่ ผศ.ดร.นวลกมล อำนวยสิน และ อ.ดร.มันทิรา สุขเสริฐ รวมถึงนักศึกษา นายธนัญชัย แจงทอง และ น.ส.พิชญาภา กุลบุตร โดยมี รศ.ดร.สุดาทิพย์ จันทร หัวหน้าสาขาวิชาเทคโนโลยีชีวภาพ เป็นที่ปรึกษาและให้การสนับสนุน ร่วมกับโครงการซีพีความดี สบขุ่นโมเดล จ.น่าน ในการประชุมหารือ ลงพื้นที่สบขุ่นโมเดล และดำเนินการวิจัยในห้องปฏิบัติการ เพื่อศึกษาศักยภาพและพัฒนาการใช้ประโยชน์จากไม้พังแหร
นอกจากนี้ งานวิจัยยังได้รับการสนับสนุนด้านมาตรฐานการทดสอบเยื่อกระดาษจาก ดร.ปรียานุช สีโชละ สถาบันค้นคว้าและพัฒนาผลิตผลทางการเกษตรและอุตสาหกรรมเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เพื่อสนับสนุนการพัฒนาคุณสมบัติของวัตถุดิบจากไม้พังแหรสำหรับนำไปใช้ประโยชน์ด้านบรรจุภัณฑ์
สำหรับเส้นทางการพัฒนานวัตกรรม ผลงานบรรจุภัณฑ์จากไม้พังแหรได้รับ รางวัลระดับเหรียญทองจากเวที ITEX 2025 ณ สหพันธรัฐมาเลเซีย ในด้านสิ่งแวดล้อม ก่อนพัฒนาต่อยอดจนได้รับ Chairman Award ด้าน Sustainability Innovation จาก CP Exposition Innovation 2026 ซึ่งเป็นอีกหนึ่งผลสะท้อนถึงศักยภาพของความร่วมมือระหว่างภาควิชาการและภาคเอกชนในการนำองค์ความรู้จากพื้นที่จริงและงานวิจัยมาพัฒนาสู่สิ่งประดิษฐ์และนวัตกรรมที่ตอบโจทย์ด้านสิ่งแวดล้อม
ปัจจุบัน เครือเจริญโภคภัณฑ์และมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ยังคงเดินหน้าต่อยอดงานวิจัยจากไม้พังแหรในพื้นที่สบขุ่นโมเดลอย่างต่อเนื่อง โดยมุ่งพัฒนาในมิติการต่อยอดเชิงพาณิชย์ เพื่อผลักดันสู่การทดลองผลิตและพัฒนาผลิตภัณฑ์นวัตกรรม โดยมี CPPC เตรียมสนับสนุนการทดลองผลิตในระยะต่อไป
การต่อยอดดังกล่าวมุ่งพัฒนาแนวทางการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าตั้งแต่ต้นทางของการฟื้นฟูพื้นที่ไปจนถึงการนำทรัพยากรกลับมาใช้ประโยชน์และพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ ตามแนวคิด “Cradle to Gate & Cradle to Grave” พร้อมคำนึงถึงการตรวจสอบย้อนกลับของวัตถุดิบตามแนวทาง ESG และการสร้างคุณค่าร่วมระหว่างชุมชน สิ่งแวดล้อม และภาคธุรกิจในระยะยาว
ความร่วมมือระหว่างเครือเจริญโภคภัณฑ์และมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์จึงเป็นการเชื่อมโยงองค์ความรู้จากภาควิชาการเข้ากับพื้นที่จริงของสบขุ่นโมเดล เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรที่เกิดขึ้นจากกระบวนการฟื้นฟูป่า และต่อยอดสู่ต้นแบบนวัตกรรมที่สามารถสร้างคุณค่าให้กับทรัพยากรตั้งแต่กระบวนการฟื้นฟูพื้นที่จนถึงการพัฒนาผลิตภัณฑ์ ควบคู่กับการดูแลสิ่งแวดล้อมและการสร้างคุณค่าร่วมกับชุมชนอย่างต่อเนื่อง
